AULA LATINA

luns, 2 de novembro de 2026

NACER EN ROMA

Na antiga Roma, o parto era un acontecemento eminentemente doméstico, feminino e de alto risco, considerado a principal obriga social da muller casada pero tamén unha das súas maiores ameazas. Grazas a textos médicos como a Ginecología de Sorano de Éfeso (século II d.C.), coñécense polo miúdo as prácticas da época.

O protagonismo das matronas (obstetrices)

O nacemento estaba liderado polas mulleres da familia e, sobre todo, pola comadrona (obstetrix). Os médicos (homes) só interviñan en casos de extrema gravidade.

Relixión e supersticións

Dada a elevadísima mortalidade (estimada en que un de cada tres nenos morría no primeiro ano), o parto estaba envolto en rituais relixiosos e invocacións a deidades específicas

• Xuno Lucina: A deusa principal á que se suplicaba para que o bebé "saíse á luz".

• Carmenta: Invocábase en dúas frontes: Prorsa se o bebé viña de cabeza, e Postverta se viña de pés.

• Cortesía ritual: Para evitar que o parto se "bloqueara", prohibíase estritamente que os presentes tivesen os dedos entrelazados ou as pernas cruzadas na habitación, pois críase que isto "ataba" o ventre da nai.

Se o parto se complicaba e a muller falecía antes de dar a luz, aplicábase a Lex Caesarea. Esta lei obrigaba a realizar un corte cirúrxico no ventre da nai defunta para tentar salvar a vida do feto. A cesárea non se realizaba en mulleres vivas, xa que a falta de anestesia e as infeccións eran mortais.

O nacemento e o recoñecemento legal

Unha vez nado, o bebé non era considerado "membro da familia" automaticamente. Depositábase no chan e o pai debía realizar o ritual do tollere liberos (erguer os fillos). Se o levantaba nos brazos, aceptábao legalmente; se o rexeitaba, o bebé podía ser abandonado na rúa.

ROMAE NASCI